Lưu trữ Blog

Được tạo bởi Blogger.

Thứ Năm, 12 tháng 8, 2010

Một người bạn của tôi, khi viết tặng tôi một truyện ngắn đã để cô bé nhân vật chính đi đến một xứ sở xa xôi để “học cách những con người ở bên kia đại dương nhìn cuộc đời”. Cô bé ấy giống tôi ở nhiều điểm, chỉ trừ có điểm đó. Mục đích lớn nhất của chuyến đi 4 năm của tôi không phải để biết người, mà là để hiểu mình. Tôi muốn đi tìm giới hạn của mình, con người của mình, bản chất của mình. Và quả thật, bản thân tôi chứ không phải những người xa lạ kia, đã thay đổi cách nhìn đời. Bắt đầu từ những người thân yêu nhất…
Càng lớn lên và càng xa gia đình lâu, tôi càng thấy Mẹ mình nhỏ lại.
Lúc còn ở nhà, tôi và Mẹ đã không hay tâm sự. Khi tôi đi rồi, tuần đôi lần hai mẹ con nói chuyện với nhau qua màn hình máy tính. Có một hôm, Mẹ đang say sưa dạy tôi công thức nấu một món ăn đơn giản và ngon miệng, tôi đã cắt lời: “lát nữa con tìm trên mạng đầy ý mà”. Mẹ im bặt, cười gượng gạo. Tôi thấy mình vô tâm. Khuôn mặt Mẹ đóng khung trong ô vuông hình ảnh phát đi từ cái webcam ở nhà bỗng vụt xa một cách kì lạ. Mẹ chơi vơi không với nổi tôi qua màn hình phẳng lạnh lẽo và khoảng cách của một nửa vòng trái đất quay quanh mặt trời.
Ở xa, mỗi khi có chuyện gì không biết hỏi ai, tôi google. Từ cách cắt quả chanh sao cho ra nhiều nước cho đến cách xoa bóp chữa đau đầu. Từ ẩn ý của những giấc mơ cho đến các cách buộc tóc. Tôi có cả thế giới để hỏi. Tôi có hàng trăm ngàn năm lịch sử, văn hóa bày ra trước mắt. Mẹ chỉ có kinh nghiệm sống của một người phụ nữ bình thường tồn tại trên đời chưa được 50 năm. Tôi không tìm đến Mẹ để kể lể chuyện mấy đứa bạn cùng lớp nữa. Mà bạn cùng lớp của tôi bây giờ cũng là những người Mẹ không thể hiểu được. Trăm lần như một, Mẹ ngạc nhiên khi hỏi tôi đứa này làm gì, đứa kia còn yêu đứa đó không và nhận lại câu trả lời “con không biết”. Trong suy nghĩ của Mẹ, đã là bạn là phải biết hết mọi thứ về nhau. Mẹ không thể hiểu tại sao người ta có thể vồn vã với con gái Mẹ đến thế, mà vẫn không coi con gái Mẹ là bạn để kể cho một mẩu chuyện tí ti.
Rồi sống giữa những người thuộc văn hóa khác, tiếp xúc với nhiều hạng người, tôi trở về thấy Mẹ thật quá chất phác. Đặt cạnh người khác, Mẹ không biết giao tiếp khéo léo. Tôi càng học nhiều, càng biết nhiều, càng thấy Mẹ ngây thơ như một cô thiếu nữ trẻ. Mẹ dạy tôi rằng “cái gì người khác làm được thì mình cũng làm được”, và minh chứng việc Mẹ đã áp dụng triết lý ấy thành công “người ta đẻ được con trai thì mình cũng đẻ được con trai.” Mẹ bảo tôi “không có gì khó đâu, miễn là mình nhập tâm vào công việc” khi tôi than thở có quá nhiều thứ phải nhớ sau một buổi đi làm ở cửa hàng tạp hóa. Và Mẹ chứng minh ngay, Mẹ đã phải nhớ hàng trăm mặt hàng với hàng trăm loại giá, mỗi thứ chỉ chênh nhau có vài trăm đồng lẻ. Mẹ đã làm việc đấy mấy chục năm nay.
Băn khoăn trước những sự lựa chọn, tôi hỏi Mẹ nên thế nào bây giờ. Tôi muốn lại là con bé con có Mẹ dắt tay từng bước trên đường. Hoặc trong một ngày mưa, Mẹ sẽ đi trước và tôi dò dẫm bước theo sau đúng vào những viên gạch chìm dưới nước mà Mẹ vừa dẫm lên. Hoặc trong một ngày nắng, Mẹ sẽ đi ra ngòai để tôi đi trong phía bóng râm. Mẹ luôn biết đường và tôi chỉ việc nắm lấy tay Mẹ mà đi. Nhưng lần này, tôi hỏi Mẹ con nên đi về hướng nào. Mẹ trả lời tùy con quyết định. Tôi đã đi quá con đường Mẹ thông thuộc. Mẹ đã không thể định hướng cho tôi được nữa. Những ngả đường mở ra trước mắt tôi rộng đến nỗi Mẹ cũng không biết đâu mới là hướng tôi nên đi. Tôi chỉ còn lại một mình trên đường. Tôi đã lớn và rời khỏi con đường tuổi thơ, con đường có Mẹ.
Nhưng càng lớn, càng xa gia đình lâu, tôi cũng càng thấy Mẹ thật vĩ đại.
Tôi luôn biết Mẹ phải kiếm tiền rất vất vả. Nhưng tôi chưa bao giờ nghĩ sự vất vả ấy nó choáng ngợp đến mức nào cho đến khi tôi đi làm 10 tiếng/ngày với một công việc nhẹ nhàng chỉ bằng một phần mười việc của Mẹ. Tôi không còn thiết làm gì, về đến nhà chỉ muốn lăn ra ngủ. Tôi không còn suy nghĩ được gì. Sau một tuần, tôi bắt đầu nghĩ mình đang bị mất dần tính người rồi, vì mình không nghĩ ngợi gì nữa. Tôi không thể hiểu Mẹ đã làm thế nào với từng ấy năm vật lộn với việc buôn bán 12 tiếng/ngày. Và Mẹ không bị mất tí tính người nào cả.
Tôi luôn biết môi trường mẹ làm việc rất cạnh tranh. Người ta dùng mọi thủ đoạn hơn thua để giành giật nhau từng chút một. Tôi chỉ được nếm trải một góc xíu xiu của sự cạnh tranh đó khi bị người khác giành mất một thứ đáng lẽ là của mình. Một thứ mà tôi rất muốn và đành nhìn nó thuộc về người khác. Mẹ tôi đã sống gần như một nửa cuộc đời mình ở một nơi như thế. Vậy mà Mẹ vẫn ngây thơ, vẫn chất phác, vẫn cả tin. Tôi không thể hiểu được.
Bằng thời điểm này 27 năm về trước, tức là năm 20 tuổi, Mẹ cưới Bố, chấm dứt quãng đời thiếu nữ tự do. Mẹ đã ở nhà nội trợ 12 năm, quanh quanh quẩn quẩn. Sau khi mua được một quầy hàng nho nhỏ, Mẹ mới bắt đầu đi ra ngòai thường xuyên. Mẹ đã làm lụng vất vả, nhưng chưa bao giờ là được là người có tiếng nói quyết định trong gia đình. Tôi hay tự bắt gặp mình nghĩ về tương lai. Sẽ đi nhiều, sẽ làm nhiều, gặp gỡ nhiều. Sẽ làm hầu hết các thứ theo ý mình. Sẽ không bao giờ thay đổi bản thân để chiều theo người khác. Tôi không thể nào tưởng tượng nổi một cuộc đời làm việc mà không nhận gì cho mình. Tôi không thể tưởng tượng nổi một ngày bình thường trong một chuỗi vô vàn những ngày bình thường, tôi phải vận hành theo ý của rất nhiêu người khác và không có chút tự chủ nào trong cuộc sống riêng. Tôi thấy ngạc nhiên, và gần như kinh hãi khi nhận ra Mẹ đã sống như thế rất nhiều năm.
Tôi không biết là mình quá ích kỉ hay là Mẹ quá vị tha? Là mình đã quá Tây hóa hay Mẹ quá Đông Phương cổ truyền? Là mình suy nghĩ hạn hẹp hay thực sự Mẹ rất đặc biệt?
Tôi lớn lên, bay xa và được tiếp xúc với những tư tưởng nền móng của nhân loại. Tôi thấy Mẹ mình bé lại là một người phụ nữ bình thường, không phải là hình mẫu vĩ đại tôi từng có khi còn nhỏ nữa. Nhưng cùng lúc đó, tôi lại thấy Mẹ vĩ đại hơn vì những điều không thể phát biểu thành lời và những thứ không ai dạy tôi.
Lẽ thường, trẻ con lớn lên thì người lớn già đi. Tôi trở thành người lớn, nhìn lại rồi thấy Mẹ thật ra rất bé nhỏ. Cũng như cậu bé thành người đàn ông thì thấy gốc táo năm xưa của mình hóa ra không cường tráng mà đang già cỗi run rẩy. Nhưng tôi sẽ mãi là một đứa trẻ được dắt đi bởi những bí ẩn của Mẹ. Tôi sẽ mãi thấy mình nhỏ bé vì những điều kì lạ - một-cách-hiển-nhiên.
Mẹ là một người phụ nữ bình thường. Nhưng người phụ nữ ấy chứa đựng những sự thật rất đơn giản nhưng không dễ nhận ra và cực kì khó hiểu.
Có lẽ khi nào tự mình trở thành một người phụ nữ tôi sẽ hiểu chăng?

0 nhận xét:

Đăng nhận xét